భారతదేశంలోని అష్టాదశ శక్తిపీఠాలలో ప్రతి ఒక్కదానికి అపారమైన ఆధ్యాత్మిక మహిమ ఉంది. తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని ఏకైక శక్తిపీఠమైన అలంపూర్ శ్రీ జోగులాంబ శక్తిపీఠం, తుంగభద్రా నది తీరాన వెలసిన శ్రీ బాలబ్రహ్మేశ్వరస్వామి ఆలయంతో కలిసి విశిష్టమైన పుణ్యక్షేత్రంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. స్థలపురాణ వైభవం, శాస్త్రోక్త ప్రాముఖ్యత కలిగిన ఈ ప్రాచీన క్షేత్రం, శ్రీశైల మహాక్షేత్రానికి నాలుగు ద్వారాలలో ఒకటిగా కూడా ప్రసిద్ధి పొందింది.
శ్రీ జోగులాంబ ఆలయ సంప్రదాయం ప్రకారం, సుమారు పన్నెండు శతాబ్దాల క్రితం జగద్గురు ఆది శంకరాచార్యులు భారతదేశమంతటా సనాతన ధర్మ పునరుద్ధరణ యాత్రలో భాగంగా ఈ పుణ్యక్షేత్రాన్ని దర్శించి, శ్రీ జోగులాంబ అమ్మవారిని ఆరాధించారు. అమ్మవారు అత్యంత ఉగ్ర స్వరూపంలో దర్శనమిచ్చినందున, ఆమె అనుగ్రహస్వరూపం శాంతమయంగా వెలసే విధంగా ఆది శంకరాచార్యులు అమ్మవారి సన్నిధిలో శ్రీచక్ర మహాయంత్రాన్ని ప్రతిష్ఠించారు.
ఈ ఆలయం ఏడవ శతాబ్దంలో బాదామి చాళుక్యుల పాలనలో, ముఖ్యంగా శ్రీ విక్రమాదిత్యుని కాలంలో వైభవంగా అభివృద్ధి చెందింది. అనంతరం పద్నాలుగవ శతాబ్దంలో బహమనీ సుల్తానుల దండయాత్రల వల్ల ఆలయం దెబ్బతిన్నప్పుడు, శృంగేరి శంకరాచార్య జగద్గురు శ్రీ విద్యారణ్య మహాస్వాముల అనుగ్రహంతో స్థాపించబడిన విజయనగర సామ్రాజ్యాధిపతి శ్రీ హరిహరరాయలు ద్వితీయుడు అలంపూర్ క్షేత్రాన్ని మరింత విధ్వంసం కాకుండా కాపాడారు. ఆ కాలంలో శ్రీ జోగులాంబ అమ్మవారి విగ్రహాన్ని వేరొక ప్రదేశంలో శతాబ్దాల పాటు ఆరాధించారు. అనంతరం ఆలయాన్ని మూలస్థానంలోనే పునర్నిర్మించి అమ్మవారిని తిరిగి ప్రతిష్ఠించారు.
జగద్గురు ఆది శంకరాచార్యులు స్థాపించిన మొట్టమొదటి, సార్వభౌమ పీఠమైన దక్షిణామ్నాయ శ్రీ శారదాపీఠం, శృంగేరికి అలంపూర్ జోగులాంబ మహాక్షేత్రంతో శతాబ్దాలుగా అవినాభావ సంబంధం ఉంది. ఆలయ పునర్నిర్మాణం అనంతరం పూజా విధానాలు, ఆగమ సంప్రదాయాలు, ఆలయ నిర్వహణ వంటి అంశాలలో శృంగేరి శారదాపీఠం నిరంతరం మార్గదర్శకత్వం అందిస్తోంది.
శృంగేరి పరంపరలో అనేక పీఠాధిపతులు ఈ క్షేత్రాన్ని సందర్శించారు. ప్రస్తుత చరిత్ర ప్రకారం శృంగేరి పీఠం 35వ జగద్గురువులు 1960, 1965 సంవత్సరాలలో అలంపూర్ను సందర్శించారు. అలాగే ప్రస్తుత జగద్గురు దక్షిణామ్నాయ శ్రీ శారదాపీఠాధీశ్వరులు జగద్గురు శ్రీ శ్రీ భారతీ తీర్థ మహాస్వామివారు 1989లో ఈ క్షేత్రాన్ని దర్శించారు. వారి అనుగ్రహముతో 2018లో శృంగేరి శారదాపీఠ ఉత్తరాధికారిగా ఉన్న జగద్గురు శంకరాచార్య శ్రీ శ్రీ విధుశేఖర భారతీ మహాస్వామివారు అలంపూర్ జోగులాంబ శక్తిపీఠాన్ని సందర్శించి అమ్మవారిని ఆరాధించారు. ఈ ఏడాది మార్చి నెలలో జరిగిన విజయయాత్ర సందర్భంగా మరోసారి క్షేత్రాన్ని సందర్శించి ప్రత్యేక పూజలు నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా ఆలయ అధికారులు, భక్తులు శ్రీచక్ర ఆరాధనకు సంబంధించిన మార్గదర్శకత్వాన్ని ప్రార్థించగా, వారి వినతిని మన్నించి ఆలయంలో శ్రీచక్ర మహాయంత్ర స్థిర ప్రతిష్ఠను స్వయంగా నిర్వహించాలని మహాస్వామివారు సంకల్పించారు.
జగదంబ అనుగ్రహంతో, జగద్గురు శ్రీ శ్రీ భారతీ తీర్థ మహాస్వామివారి ఆశీర్వాదాలతో, 2026 జూలై 2వ తేదీన (నిజ జ్యేష్ఠ కృష్ణ ద్వితీయ) జగద్గురు శంకరాచార్య శ్రీ శ్రీ విధుశేఖర భారతీ సన్నిధానం, జగద్గురు ఆది శంకరాచార్యులు ప్రతిష్ఠించిన సంప్రదాయాన్ని, శృంగేరి ఆచార్యుల అఖండ గురుపరంపరను అనుసరిస్తూ, శ్రీ జోగులాంబ అమ్మవారి గర్భగృహంలో శ్రీచక్ర మహాయంత్ర స్థిర ప్రతిష్ఠను వైదిక పద్ధతిలో నిర్వహించారు.
అంతకుముందు రోజు సాయంత్రం అలంపూర్ చేరుకున్న శృంగేరి జగద్గురువారు గర్భగృహంలో రత్నన్యాస కార్యక్రమాన్ని నిర్వహించారు. తెలంగాణ రాష్ట్ర సరిహద్దులో మంగళవాద్యాలు, వేదఘోషల మధ్య మహాస్వామివారికి ఘనస్వాగతం పలికి, శక్తిపీఠానికి తీసుకువచ్చారు. అమ్మవారిని దర్శించి పూజలు సమర్పించిన అనంతరం, అప్పటివరకు జరిగిన వైదిక కర్మలను పరిశీలించి, యాగశాలను, కర్మమండపాలను, ప్రతిష్ఠించబోయే శ్రీచక్రాన్ని పరిశీలించి, అనంతరం శ్రీ చంద్రమౌళీశ్వర పూజను నిర్వహించారు.
ప్రతిష్ఠకు ముందు శృంగేరి శారదాపీఠానికి చెందిన ఋత్వికులు శాస్త్రోక్తంగా నిర్వహించవలసిన అన్ని వైదిక క్రతువులు, జపాలు, హోమాలు, ఇతర పూర్వకర్మలను సంపూర్ణంగా నిర్వహించారు. జూలై 2వ తేదీ ఉదయం నిర్ణీత శుభముహూర్తంలో, శృంగేరి జగద్గురు మహాస్వామివారు అలంపూర్ జోగులాంబ శక్తిపీఠ గర్భగృహంలో శ్రీచక్ర మహాయంత్ర స్థిర ప్రతిష్ఠను అత్యంత వైదిక వైభవంతో నిర్వహించారు.
ఈ చారిత్రాత్మక, ఆధ్యాత్మిక మహోత్సవంలో ఆలయ సిబ్బంది, కార్యనిర్వహణ అధికారులు, అర్చకులు, తెలంగాణ ప్రభుత్వం, దేవాదాయ శాఖ అధికారులు భక్తిశ్రద్ధలతో పాల్గొన్నారు. ఈ మహత్తర కార్యక్రమం విజయవంతంగా నిర్వహించేందుకు వారు సంపూర్ణ సహకారం అందించడమే కాకుండా, ఇంత అరుదైన పుణ్యసందర్భాన్ని ప్రత్యక్షంగా వీక్షించినందుకు తమ ఆనందాన్ని వ్యక్తం చేశారు. అనంతరం మహాస్వామివారు ఆలయ సముదాయంలోని ఇతర దేవాలయాలను దర్శించి, భక్తులకు అనుగ్రహ భాషణం చేసి, దివ్య ఆశీర్వచనాలను ప్రసాదించారు.
